Şamanizm - Nedir

Çok çeşitli ayin ve inanışların bulunduğu bir kabile dinidir.

Şamanizm

Çok çeşitli ayin ve inanışların karmaşık bir modeli olan Şamanizm, yazılı geleneği olmayan topluluklara ait bir kabile dinidir. Şifa verme, bir Şamanın kehanet ile birlikte en önemli görevlerinden biridir. Şaman başka alemlere veya gerçekliklere yolculuk yapmak için mistik güçlerini kullanır ve fiziksel ile spiritüel dünya arasında dengenin sağlanması için ruhlarla iletişim kurar. Şamanlar dünyada deneyimlenen boyutun ötesinde gerçekliklerin var olduğuna inanır. Kayalar, bitkiler, hayvanlar, ağaçlar ve balıklar gibi tüm varlıkların canlı olduğuna inanır ve sürekli olarak bu doğa güçleri ile çalışırlar. Şamanın rolü hastalığı iyileştirmek ve fiziksel ile spiritüel boyutlar arasında denge yaratmak için farklı gerçeklikler arasında arabuluculuk yapmaktır. Şamanizm "maji (büyü)” ile tıbbın birleşimidir. Bir şaman hastalıklarla, şeytanlarla ve kara büyü uygulayıcıları ile savaşmak için kendi gücünü kullanan bir savaşçıdır. Aynı zamanda avlanma ve balıkçılıkta başarıyı garantilemek, kabilenin topraklarını korumak, aileyi çoğaltmak ve geliştirmek için de yetkilerini kullanır. Her ne kadar şamanlar geleneksel olarak erkek olsa da çağdaş Asya ve Afrika’da pek çok kadın şaman vardır.

Şamanlar ruhları görebilir ve kovabilir, bir kimsenin ruhu bedeninden kaçtığında bunu algılayabilir ve ruhları uygun sahiplerine geri döndürebilirler. Ruh şifası, fiziksel hastalıkları iyileştirme ve ölmüş bir kimsenin ruhunu ölüler diyarına teslim etme üzerine uzmanlaşmışlardır. Aynı zamanda ayinler ve kutsal danslar aracılığıyla, güç bölgelerini ziyaret ederek, rüyalar ve beden dışı deneyimler yoluyla atalarının ruhları, tanrılar ve şeytanlarla da iletişim kurarlar.

Şamanlar çalışmalarını, trans hali olarak bilinen değişmiş bir bilinç halinde yapar. Bu hal esnasında, ruhlarla iletişim kurmak ve şifa için bilgi elde etmek amacıyla fiziksel olmayan gerçekliklere yolculuk yapmak için şamanın ruhu bedenini terk eder. Kendinden geçme hali, şamanın kültürüne bağlı olarak, birkaç yöntemle yaratılabilir. Amerikan yerlisi olan şamanlar trans haline girmek için davullar, dans ve ilahiler kullanır. Bazı Orta ve Kuzey Amerikalı şamanlar değiştirilmiş bilinç haline girmek için peyote ya da diğer halüsinojenik bitkiler kullanırlar. Spiritüel yolculuk esnasında şamanlar cennetlere ve cehennemlere, yüksek var oluş seviyelerine, paralel fiziksel alemlere diğer dünyadaki diğer bölgelere seyahat edebilir. Şaman yolculuğu esnasında ruh yardımcılar ve ayılar, kurtlar, erkek geyikler, yabani tavşanlar ve kuşlar gibi hayvan rehberler tarafından korunur.

Orta ve Kuzey Amerikan şamanizmine göre hastalık ruhun bedenden kaçması ya da çalınmasından kaynaklanır. Sağlığın yerine getirilmesi için şaman ruhun peşinden gider, onu yakalar ve onu dönmeye ikna eder. Hastalık, bedenin kötü ruhlar tarafından ele geçirilmesi ya da bir kara büyücü tarafından telepatik olarak vücuda sokulan bir çakıl taşı ya da böcek gibi bir maji objesi nedeniyle de gerçekleşebilir. Şaman maddeyi emerek hastanın bedeninden çıkarır. Şaman genellikle tüyler, maskeler ya da hayvan derileri gibi ritüel giysileri giyer. Aynı zamanda ritüel nesneleri, tılsımlar ya da bitkiler kullanabilir.
Şamanizm en eski şifa biçimidir. 25,000 yıldan uzun süre önce Yontma Taş Devri'nde Sibirya ve Orta Asya’nın avcı kültürlerde ortaya çıkmış olan dini bir tıp türüdür. Şaman kelimesi, Tunguzca'da, bir kendinden geçme tekniği olarak tanımlanan "şaman” kelimesinden gelir. Şaman bir trans ve kendinden geçme ustası olarak görülür. Şaman bazı yerli halklarda bilge figürdür. Kadim kültürlerin pek çoğunun şifa uygulamaları şamanik bir gelenekten gelir. Örneğin Mısırlı büyücüler, hasta ziyaretinde genellikle yanlarında şeytanları defetmek için büyülü sözler ve tılsımlarla dolu olan bir papirüs rulosu götürürlerdi. Şaman genellikle kabilenin dini lideri ya da rahibidir. Hastalığı iyileştirebilen büyülü güçleri olduğuna inanılır. Şamandan hastalığı tedavi etmesi, kötü ruhları kovması, avcılık ve yemek üretiminde başarıyı desteklemek ve kabile halkını dengede tutmak için toplumdaki insanlar ile ruhlar alemi arasında arabuluculuk yapması istenirdi. Geleneksel şamanik ritüeller arasında şarkı söyleme, dans etme, ilahi okuma, davul çalma, öykü anlatma ve şifa verme yer alır. Şaman insan ruhları konusunda uzmandır. Ruhları görebilir, biçimlerini ve kaderlerini bilir. Şaman ruhları kontrol eder. Onların etkisi altına girmek yerine ölüm, şeytanlar ve doğa ruhları ile iletişime girerler. Şamanın işi, insan hayattayken bile ruhun bedeni terk edebileceği ve yolunu şaşırıp şeytanların ve büyücülerin kurbanı olacağı diğer kozmik alemlere gidebileceği inancına dayanır. Şaman sorunu tespit eder ve daha sonra başıboş gezen ruhun peşinden giderek onu bedenine geri döndürür.

Şamanizm hala dünyanın her yerinde uygulanmaktadır, yine de her kültürün Şamanik geleneği farklı yöntemlerle evrim geçirmiştir. Amerikan Yerli tıbbında insanlar şifa vermek için ruh uçuşları ve vizyon araştırmaları gerçekleştirirler. Kuzey Amerikalı Inuit (Eskimo) şamanlar bol av elde etmek için deniz altı ruh yolculuklarına çıkarlardı. Tibetli şamanlar ruh uçuşlarında ve ruhu geri getirmelerinde onlara yardım etmek için bir davul kullanırlar. Orta ve Kuzey Amerikalı şamanlar, şamanik yolculuklarını başlatmak için genellikle halüsinojenik bitkiler kullanırlar. Avustralyalı aborjin şamanlar ise güç için kristallerin vücuda sokulabileceğine inanır. Bazı kültürlerde erkek şamanların yanı sıra kadın şamanlar da vardır.
Şamanizm iyileşmenin gerçekleşmesi için ruhun durumunun ele alınması gerektiği inancına dayanır. Spiritüel ve duygusal şifa kadar ağrının, anksiyete ve stresin dindirilmesi, şamanik şifanın başlıca faydalarındandır.  
Şaman olmak bir gecede gerçekleşen sıradan bir iş değildir. Şamanlar bir şaman olarak hekimlik yapmaya başlamadan önce ağır bir eğitimden geçer. Genellikle ruhlar tarafından seçilir ya da "çağırılırlar”. Şaman olma çağrısı amaç ve değerin kanıtlanması için bir dizi test içerebilir. Kişisel bir buhran, ciddi travma, ölüme yakın deneyim, yıldırım çarpması ya da hayatı tehdit eden bir hastalık, şaman olma çağrısı vazifesi görebilir.  İnisiyasyon aynı zamanda ruhların seçilmiş kişiye göründüğü rüyalar ve vizyonlar yoluyla da gerçekleşebilir. 

Şaman olma çağrısı ile fiziksel ya da duygusal travma arasındaki bu ilişki, tarihçi ve psikiyatristlerin şamanizmi zihinsel bir hastalığın ispatı olarak görmesinin nedenlerinden biridir. Şamanlar tarafından bildirilen rüyalar, vizyonlar ve diğer sıra dışı deneyimler ile şizofreni, diğer psikotik bozukluklarla ilişkili delüzyon ve sanrılar arasında benzerlik görürler. Pek çok kültürde şamanik gelenek babadan oğla, anneden kıza ya da şamanın ailesi dışında çağrıya yanıt veren kişilere geçer. Öğretim, kendinden geçme transındaki usta şamanlar tarafından eğitimi, geleneksel şamanik tekniklerin; ruhların isimleri ve işlevlerinin, klanın soyağacı ve mitolojisinin tam kavranışını içerir. Çıraklık aşamasında şaman olacak kişi ruhu; onu tehdit edebilecek güçleri, nereye kaçabileceğini ya da kötü ruhlar tarafından nerede tutsak edilebileceğini öğrenir. Şamanın inisiyasyonu genellikle düşsel bir ölümü ya da bedenin parçalanmasını içerir.  Ölümü ve ölümden dönüşü yaşayarak Şaman hayatın gizlerini ve şifa gücünü elde eder.
 
Eğitimdeki şaman korkularıyla yüzleştiği ve onları çözdüğü bir inisiyasyon da yaşamalıdır.  İnisiyasyonun ardından şaman, ustalık seviyesine ulaşana kadar daha deneyimli bir şaman tarafından eğitilir. Modern çağlarda, şamanik bilgi halkla paylaşılmaktadır. Bir şaman olabilmek için yerli bir kabileye bağlı olmak gerekmez. Şamanizm hakkında yazan yazarlardan en meşhuru olan Carlos Casteneda, bir Yaqui Kızılderilisi şamandan eğitim almıştır. Antropolog Dr. Michael Harner şamanizm üzerine dünyanın en önde gelen otoritelerden biridir ve hatta kar amacı gütmeyen bir eğitim organizasyonu olan The Foundation for Shamanic Studies’ikurmuştur. Modern şamanizm genellikle gruplar ve localarda seminerler ve dersler vasıtasıyla uygulanmaktadır. Şamanik eğitim benzer okullar ya da psikolojik ya da spiritüel öğretmenlerden alınabilir. ABD’de birkaç Şamanizm Okulu vardır:
  • Dance of the Deer Foundation, Center for Shamanic Studies, P.O. Box 699, Soquel, CA 95073. (831) 475- 9560
  • The Foundation for Shamanic Studies, P.O. Box 1939, Mill Valley, CA 94942. (415) 380-8282

Yorumlar

© 2013 alternatifterapi.com Tüm hakları saklıdır.

Eleman Türkiye